Propozycje grupy 3: Przemyślane planowanie finansowania

• Jakie są rozwiązania w sytuacji kryzysu finansów publicznych, wzrostu zadłużenia i kryzysu kredytowego?
• W jaki sposób możemy finansować transformację energetyczną?
• Co możemy zrobić, aby transformacja wspierała rozwój lokalnej gospodarki i tworzenie nowych miejsc pracy?
• Jakie są perspektywy finansowe w ramach tej nowej gospodarki?

Propozycje dotyczące mobilizacji zasobów finansowych pochodzących w szczególności od lokalnych podmiotów i mieszkańców:

3.1 Pieniądze wydane na energię staraj się utrzymać w swoim regionie.

3.2 Lokalne oszczędności inwestuj w lokalne projekty dotyczące zrównoważonej energii.

3.3 Uwzględnienie prognozy przyszłych cen energii w kalkulacjach ekonomicznych dokonywanych przed podjęciem decyzji inwestycyjnych.

3.4 Wykorzystuj ludzkie możliwości potencjał intelektualny do inżynierii finansowej.

3.5 Powołaj struktury finansowej związane z transformacją energetyczną.

Propozycja 3.1. Pieniądze wydane na energię staraj się utrzymać w swoim regionie

Aktualny problem

Gdzie możemy znaleźć środki na sfinansowanie transformację energetyczną naszych miast? Kwestia ta jest poruszana przez wszystkie lokalne władze w kontekście drastycznych cięć w wydatkach publicznych. W obliczu coraz większej ilości sytuacji nadzwyczajnych, władze lokalne mogą odczuwać pokusę odłożenia tego tematu na później.

Oznaczałoby to nie dostrzeżenie związku pomiędzy transformacją energetyczną a stymulacją lokalnej gospodarki w mieście zamieszkiwanym przez 25000 mieszkańców, gdzie roczny rachunek energetyczny za ogrzewanie, ciepłą wodę i energię elektryczną w odniesieniu do gospodarstw domowych, działalności usługowej i sektora MŚP może sięgnąć blisko jednego miliarda złotych. Jest to znaczna i stale zwiększająca się ilość pieniędzy, która generuje przepływy środków finansowych. Gdzie trafiają te przepływy? Do Kataru, Rosji, czy wielkich korporacji przemysłowych? A może pieniądze te mogą pozostać w mieście? W jakich proporcjach? Po co? A także kogo obchodzi dokąd one trafią? Aby znaleźć wyjście z obecnej sytuacji, lokalne władze muszą bacznie przyglądać się obszarowi, nad którym sprawują władzę.

Propozycja

Bilans energetyczny danego obszaru powinien również zawierać informacje o finansach

Pozwoliłoby to zobaczyć jaką sumę coraz corocznie pochłaniają wydatki związane z energią. Ile z tych pieniędzy pozostaje wewnątrz danego obszaru, a ile wypływa na zewnątrz? Cele średnio i długoterminowe powinny więc być tak ustawione, aby mogły przechwycić te przepływy środków finansowych i wykorzystać je dofinansowania między innymi prac modernizacyjnych sieci energetycznych i lokalnych, wykorzystania energii odnawialnej. Lokalne średnie, małe i bardzo małe przedsiębiorstwa odniosłyby z tego tytułu wiele korzyści.

Warunki odniesienia sukcesu:

• Zmiana sposobu postrzegania wydatkowania pieniędzy na energię przez gospodarstwa domowe i w ramach działań inwestycyjnych, przejście od postrzegania wydatków w kategorii „ograniczeń” do kategorii zasobu „szansy”.
• Gotowość przyjęcia postawy, która oprócz emisji CO2 i racjonalnego wykorzystywania energii będzie również koncentrować się na kwestii rozpływu gotówki.
• Zaprzestanie postrzegania tych wydatków w kategorii dodatkowych kosztów na rzecz inwestycji w ekonomię.
• Uwidocznienie lokalnych korzyści ekonomicznych wynikających z działań podjętych w ramach transformacji energetycznej.

Propozycja 3.2. Lokalne oszczędności inwestuj w lokalne projekty dotyczące zrównoważonej energii

Aktualny problem

Wysychają źródła środków finansowych, z których miasta mogły czerpać na realizację działań w zakresie transformacji energetycznej. Środki publiczne są coraz bardziej skąpe a bankom, które wydawałoby się powinny zapewnić alternatywne rozwiązania dla finansowania publicznego brakuje na to funduszy. Pogląd, że oszczędności mieszkańców zamiast na potrzeby tworzenia lokalnych miejsc pracy były wykorzystywane jako pożywka dla międzynarodowej spekulacji, wywołał u obywateli negatywne nastawienie do sektora bankowego. Kwota oszczędności potencjalnie dostępnych na poziomie lokalnym, stanowiąca nadal znaczącą część lokalnego majątku nie jest wystarczający sposób inwestowana w działania lokalne. Określenie „krótkie kanały dystrybucji” używane jest w stosunku do żywności (zwiększenie lokalnej produkcji) jak i energii (lokalne odnawialne źródła energii). Teraz musimy się zastanowić nad „krótkimi kanałami finansowania” w celu przywrócenia możliwości nadzoru oszczędzających nad pieniędzmi wykorzystywanymi do finansowania lokalnych rozwiązań energetycznych. Jest to szansa zarówno na pozyskanie funduszy potrzebnych do finansowania projektów jak i na przywrócenie zaufania pomiędzy kredytodawcami a kredytobiorcami co powinno pozytywnie wpłynąć na zacieśnienie współpracy pomiędzy nimi.

Propozycja.

Umożliwić zaciąganie kredytów bankowych inwestorom terytorialnym takim jak: gospodarstwa domowe, spółdzielnie mieszkaniowe i itp. Może się to odbyć za pośrednictwem lokalnych banków spółdzielczych, banków, które zwracają uwagę na efekt ekologiczny realizowanych za pośrednictwem ich pieniędzy inwestycji lub tradycyjnego banku, który chętnie
przeznaczyłby część środków jakimi dysponuje na realizację lokalnych projektów.

Obywatelom są już oferowane możliwości wsparcia lokalnych władz poprzez dokonywanie izolacji mieszkań, czy sprzyjanie rozwojowi ruchu rowerowego. Dlaczego więc nie dać im możliwość przeznaczenia ich oszczędności na potrzeby finansowania lokalnych projektów? Czyż nie było by to korzystne dla poprawy spójności społecznej i terytorialnej?

Warunki odniesienia sukcesu:

• Zasygnalizowanie opinii publicznej potrzeby poszukiwania nowych rozwiązań dla istniejących problemów.
• Zapewnienie dobrych relacji pomiędzy władzami lokalnymi, przedstawicielami małych i średnich przedsiębiorstw, organizacjami bankowymi i grupami obywateli. 
• Zachęcanie do podejmowania inicjatyw obywatelskich oraz wspólna dyskusja w zakresie rozwiązań alternatywnych. 
• Oferta atrakcyjnego „zysku” i korzystnych warunków kredytowania. 
• Poprawa przejrzystości (i promocja) kanału finansowania wykorzystującego oszczędności.
  

Zbigniew Michniowski